In 2010 bestaat de vereniging 80 jaar! Een mooie gelegenheid om de geschiedenis van de vereniging onder de aandacht te brengen. Op deze plaats wordt de geschiedenis in 5 delen gepubliceerd. Het artikel is geschreven door Ab Hobbeling, een aquariaan die al vele jaren nauw bij de vereniging is betrokken. Voor de leden van de vereniging is hij geen onbekende, ook buiten de verenging kent menig aquariaan 'onze Ab'. Hieronder deel 1 en 2 van de serie.
Xiphophorus, herinneringen uit de oude doos.
I. EEN CRISISKIND.
Als je geboren wordt tijdens het begin van een wereldwijde crisis en je op je tiende belandt in een
oorlog, ja dan heb je wat meegemaakt . Als je dan ook nog jaarlijks 250 tot 300 gulden in te komen
hebt en hiervan ook nog eens 15 gulden spaart dan is dat knap.
We hebben het over de beginjaren 30 van de vorige eeuw. Velen hebben geen werk en die wel werkt
verdient zo'n 13 tot 15 gulden per week in een " vaste" baan bij Berk of in de sigaren.
Het is groot nieuws als kapelaan Kerkhof, de man heeft zijn naam niet mee, Kampen verlaat en zijn
aquarium te koop aanbiedt maar wie kan zoiets nu betalen . Zoete lieve Gerritje woont in den Bosch.
Toch beloopt na het eerste jaar, het is 1931, het ledental al tot 35 en verschijnen er 10 tot 13 leden
op een vergadering.
Vergaderingen zijn gezellige praatavonden waar uit verzamelde literatuur wordt voorgelezen en kennis
wordt uitgewisseld. Dit laatste is zeker aanwezig en er zijn al succesvolle kwekers bij. Het zijn deze
mensen die medeleden aan planten en dieren helpen want er zijn in Kampen nog geen handelaren in
tropische vissen en planten.
De crisis klopt zwaar aan de deur.
...... Kobus ´ ad koespiene en niet zo zunig ook, dus ging ´ie nao de tandarts um det ding te laot´n
trekk´n veur 75 cent zonder vedoving want ze waar´n niet verzekerd.
Toen de dokter zien gebit zag was zien conclusie det alles d´r uut mos, Kobus mos an een
kunstgebit. Kobus skrok ´em drie slaag´n in de rondte, det was onbetaalbaar. Maar de dokter
was menslievend en begreep ´ em wel. Det kump veur mekare, Kobus, maak oe maar gien
zorgen, ´ t kump goed, ik regel det wel.
Link as een lood´n deure zag Kobus zien kans en deed zien veurstel . Dokter, as ik van oe een
kunstgebit kriege mag ie al mien tand´n old´n.........
Enthousiast organiseerde men middels een verloting waar bij de prijzen gratis verkregen werden van
de winkeliers een tentoonstelling op 5, 6 en 7 september 1935 ter ere van het 5 jarig bestaan in het
toenmalig college, de latere bovenzaal van de Hanzestad.
Het ledental loopt op tot zo´n 50 en als men bedenkt wat te doen met het 10 jarig bestaan in 1940
breekt de oorlog uit met alle ellende vandien. Er is nog een vergadering en dan is het gebeurd. Van de
vijand mag ook niet meer vergaderd worden en als los zand valt alles uiteen.
Toch blijft een kern nog wel eens bij elkaar op visite te komen en wordt er in een schuurtje nog wat
gekweekt. Zo´n schuurtje wordt dan verwarmd met een petroleumkachel en hierin een paar bakken.
Maar als er dan ook geen petroleum meer te krijgen is wordt het wel erg moeilijk. Lof verdient daarom
het Gemeentelijk Gasbedrijf dat oogluikend 20 m3 gas aan de kwekers extra levert.
Als de oorlog afgelopen is gaat het bestuur na het feesten het pad op langs aquarianen, men moet
geheel opnieuw beginnen. De nieuwe start ´levert 21 leden op.
Xiphophorus, uit de oude doos.
II . OPNIEUW BEGINNEN.
Langzaam begint de club weer te groeien en in 1948 zit men weer op 45 leden. In 1949 krijgt onze
vereniging bericht van de NBAT dat er in Kampen nog een aquariumvereniging werd opgericht
onder de naam " Aquariumclub Kampen ". Deze vereniging is evenwel geen lang leven beschoren,
men heeft niet de kennis en ook niet de kwekers die de leden aan materiaal kunnen helpen.
Ook werden er al huiskeuringen verricht aan de hand van een eenvoudig reglement. Deze taak wordt
verricht door de voorzitter die overigens ook keurt elders in het land bij andere verenigingen.
Tijdens vergaderingen wisselen planten en vissen van eigenaar en dan komen er ook langzamerhand
folders binnen van groothandelaren. We zien o.m. de volgende prijzen : Danio rerio 25 ct, Regenboog
zalmen 30 ct, Sumatranen en Purperkoppen 35 ct p.st.
Het jaar 1950 begint roerig, er ontstaat grote onenigheid tussen de NBAT en diverse verenigingen in
ons land. Zij treden uit de Bond waaronder ook Xiphophorus en stichten een nieuwe Bond , de UVA.
Unie Van Aquariumhouders. Ook in 1950 organiseert Xiphophorus met veel kunst en vliegwerk ter ere
van het 20 jarig bestaan van 5 t/m 9 september een tentoonstelling iun de Stads Gehoorzaal. Het is
een succes want het ledental stijgt tot 86 maar veel leden blijken, zoals we ook later zullen zien,
papieren leden. Het vergaderbezoek stijgt er niet door maar toch brengen ze geld op wat de vereniging
meer armslag geeft. En in de loop der jaren daalt het aantal weer tot 50.
De UVA is een gezellige Bond en het Bondsblad "Waterweelde " is een prachtig uitgevoerd blad.
In 1955 blijkt het niet mogelijk weer een tentoonstelling te organiseren maar wel vindt er een zeer
geslaagde feestavond plaats in de Stads Gehoorzaal.
Vis en planten blijven goedkoop en men maakt de afspraak dat 10 % van de opbrengst naar de kas
gaat. Een nieuwtje vormt dan Symphysodon discus, ze worden aangeboden voor 125 gulden per stuk,
de animo is dan nog niet groot.
Wat door de jaren steeds blijkt is een goede vaste vriendschapskern die elkaar helpen , ook in nood.
.........Gait was ziek en niet zo zunig ook, de veurzitter meld' n dit op de vergadering. Prompt dacht
een van de leed'n : "Ik breng 'em een pursien watervlooi'n, dan ef de vis d'r niet onder te lied'n".
Dankbaar nam Gait zien vrouwe 't zakien in ontvangst. Ze dacht wellicht det 't een goed
uusmiddeltien was want met een lepel en de open pot kwam ze an 't bedde en zei : " Gait, kiek
ies, veur oe". Gait deed een oge los en zat metene rechtop in bedde : "Wol ie mien dood ébb'n ?"
De vrouwe skrok en liet alles vall'n , 't bedde zat onder de watervlooi'n . 't Gekke was wel det
Gait nao zeer korte tied weer élemaole beter was......... zol dan toch ? Toen 't bekend werd en
d'r weer ies ene ziek was, riep men al :" Zull'n we 'em watervlooi'n breng'n ? "............
In de jaren 50 komen er films in de omloop die men van de Bond kan huren en vertonen tijdens verga-
deringen maar als de jaren 60 naderen blijkt dat de UVA over veel minder keus beschikt dan de NBAT.
Ook wordt het blad Waterweelde steeds dunner. Dan blijkt dat het ledental van de UVA daalde van 5000
tot 1750. Een schuld van 4000 gulden aan de drukker vormt het begin van de misere en begin 1960 volgt
liquidatie.